1 kwietnia 2021 r. ruszył Narodowy Spis Powszechny Ludności i Mieszkań. Spis ludności to – jak podaje Encyklopedia PWN – podstawowe badanie i źródło danych z zakresu statystyki ludności, które ma na celu zebranie informacji o jej stanie i strukturze wg ustalonych cech demograficznych i społeczno-zawodowych, w oznaczonym momencie, na określonym terytorium. Według zaleceń ONZ powinien być przeprowadzany co 10 lat. Warto wiedzieć, że dotacje unijne oraz liczba miejsc w Parlamencie Europejskim są przyznawane właśnie na podstawie danych o liczbie ludności zebranych za pomocą spisów powszechnych.
Udział w spisie jest obowiązkowy, za odmowę udziału grozi kara do 5 tys. złotych. Spis powinien spełniać następujące warunki:
– powszechności (obejmować całą ludność)
– jednoczesności (odbywać się w określonym czasie)
– imienności (każda osoba musi być zanotowana z imienia i nazwiska)
– periodyczności (w Polsce co 10 lat)
– bezpośredniości (odpowiedzi na pytania udziela bezpośrednio spisywana osoba, w wyjątkowych sytuacjach dorośli domownicy).
Jak się spisać?
Z powodu pandemii rachmistrzowie nie będą chodzili po domach. Są możliwe takie opcje uczestniczenia w spisie:
– za pomocą obowiązkowego samodzielnego wypełnienia formularza tutaj
– dla osób nie posługujących się Internetem, na specjalnej linii telefonicznej obsługiwanej przez pracowników statystyki, pod numerem 22 279-99-99
– osoby, które nie skorzystają z wyżej wymienionych opcji, będą mogły zostać spisane telefonicznie przez rachmistrzów, którzy zaczną działać w ten sposób od 4 maja br.
Wszystkie dane zebrane w spisie powszechnym podlegają szczegółowej, prawnej ochronie i nie będą udostępniane osobom i podmiotom trzecim, zaś rachmistrzowie składają specjalną pisemną przysięgę o tajemnicy, następującej treści „Przyrzekam, że będę wykonywać swoje prace na rzecz statystyki publicznej z całą rzetelnością, zgodnie z etyką zawodową statystyka, a poznane w czasie ich wykonywania dane jednostkowe zachowam w tajemnicy wobec osób trzecich.”
Jakie pytania zawiera Narodowy Spis Powszechny?
Podane pytania są przykładowe, nie jest to pełna ich lista: dane osobowe, adres zamieszkania, osoby zamieszkujące wspólny dom/mieszkanie, czyją własnością jest mieszkanie/dom, powierzchnia użytkowa mieszkania/domu, liczba pokoi, główny sposób ogrzewania, szczegółowy kwestionariusz osoby np. pytania o to gdzie się mieszkało rok wcześniej, obywatelstwo, stan cywilny, przynależność do wyznania religijnego (związku lub kościoła), o wykształcenie, stan zdrowia, aktywność ekonomiczną (rodzaj wykonywanej pracy, miejsce zatrudnienia).
Informacje na podstawie https://spis.gov.pl/
